De ademhaling neemt een bijzondere plaats in. Ze verloopt meestal automatisch, maar is ook bewust te beïnvloeden. Daarmee vormt ze een directe verbinding tussen het bewuste en het onbewuste zenuwstelsel, en dus een praktische ingang naar meer rust in lichaam en hoofd.
Onder druk gaat de ademhaling vaak omhoog: sneller, oppervlakkiger en hoger in de borst. Op zichzelf is dat nuttig in een acute situatie, maar wanneer het een gewoonte wordt, houdt het lichaam een lichte staat van alertheid vast. Dat kost energie en kan bijdragen aan klachten als vermoeidheid, duizeligheid, een beklemd gevoel op de borst of onrust. Disfunctioneel ademen betekent letterlijk dat de ademhaling niet meer past bij wat het moment vraagt.
Een lage, rustige buikademhaling activeert het deel van het zenuwstelsel dat voor herstel en ontspanning zorgt. De hartslag daalt, spieren ontspannen en het hoofd wordt rustiger. Een eenvoudige oefening is langer uitademen dan inademen, bijvoorbeeld vier tellen in en zes tellen uit. Al na enkele minuten is het effect vaak merkbaar.
Korte oefening. Adem rustig in door de neus terwijl de buik uitzet, en adem langzaam uit door de mond. Zes tot acht ademhalingen per minuut brengt het lichaam al richting rust.
Wie merkt dat de ademhaling structureel gejaagd is, kan baat hebben bij professionele begeleiding. Sommige therapeuten combineren ademcoaching met een bredere lichaamsgerichte aanpak. Zo volgde Esther Hoonhout van HaptoMotion in Amsterdam een opleiding tot ademcoach als aanvulling op haar werk als haptotherapeut, en zet ze de ademhaling in als onderdeel van het herstel bij spanning en stress. Meer over die aanpak staat op haptomotion.nl.
Het grote voordeel van de ademhaling als hulpmiddel is de beschikbaarheid: ze is er altijd, gratis en onopvallend. Een paar bewuste ademhalingen op een gespannen moment, tijdens het werk of voor het slapen, vragen geen materiaal en geen tijd, en geven het lichaam toch een duidelijk signaal om te ontspannen.
Marit Bakker is oprichter en hoofdredacteur van Health4Ever. Ze schrijft al ruim vijftien jaar over gezondheid, leefstijl en herstel, met een voorliefde voor het vertalen van wetenschap naar begrijpelijke taal. Voor Health4Ever spreekt ze regelmatig therapeuten, diëtisten en fysiotherapeuten om te horen wat in de praktijk echt werkt.
Bij aanhoudende klachten spelen vaak niet alleen fysieke oorzaken mee. Haptotherapie werkt aan het herstel van het gevoel tussen lichaam en geest.
Marit Bakker · 6 min lezenEen burn-out ontstaat zelden plotseling. Het lichaam geeft vaak maanden vooraf signalen af, mits die worden opgemerkt.
Marit Bakker · 6 min lezenStreng lijnen levert zelden blijvend resultaat op. Wie het lichaam voldoende blijft voeden, verbrandt juist beter en houdt gewicht makkelijker vast.
Marit Bakker · 7 min lezen